چطور مجوزِ کار بگیرم؟

چطور بیمه برای کارکنان خارجی توسط صاحب‌کار ثبت می‌شود و مبلغ بیمه چقدر است؟

تجربه یا اطلاعم اینه که مبلغ بیمه برای ترک یا خارجی خودش فرقی نداره؛ اما نکته اینه که یه شهروند خارجی نباید با حقوق پایه بیمه بشه. معمولاً حقوق پایه که میانگین ~۲۸ هزار لیره نباید برای خارجی‌ها ثبت بشه و بهتره حداقل حدود ۳۵ هزار لیر در سیستم نشون بدن. در کل کسی که خارجیه نباید با حقوق پایه بیمه بشه، وگرنه کارفرماها معمولاً بقیه پول رو دستی پرداخت می‌کنند.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: مطمئن شین کارفرما حقوق رو در سیستم زیر پایه ثبت نکنه؛ معمولاً حداقل ~۳۵ هزار لیر باید نشان داده بشه.

چطور برای پیک موتوری اجازه کار بگیرم؟

اخیراً گرفتن اجازه کار برای پیک موتوری (مثل باکیجی) راحت‌تر شده، ولی بستگی به بزرگی شرکت/صاحب کار و مدارکِ او دارد.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: احتمال موفقیت به مدارک و اعتبار صاحب کار و بزرگی شرکت بستگی دارد.

چطور برای اجازه کار (اقامت کاری) اقدام کنم و هزینه‌اش چقدر می‌شود؟

من پارسال برای اجازه کار اقدام کردم؛ هزینه‌ای که برایم آمد حدود ۱۶٬۰۰۰ لیر بود که نصفش را کارفرما و نصفش را من پرداخت کردیم. قبلاً اقامت داشتم و سپس درخواست اقامت کاری دادم.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: معمولاً بهتر است اول یک نوع اقامت داشته باشید و سپس برای اقامت کاری اقدام کنید؛ هزینه‌ها را از قبل با کارفرما هماهنگ کنید.

چطور به‌عنوان بازیگر کمکی/اکسترا در ترکیه کار پیدا کنم؟

من حدود 45 ساله‌ام و تازه حدود ده روزه وارد این کار شدم؛ سه نقش کوچک خوردم (نقش مردم در خیابان/تظاهرات، نقش بیمار/بهیار، نقش شهروند). عموماً یک یا دو روز در هفته کار میشه، دستمزد زیاد نیست، ثبت‌نام در آژانس‌ها رایگانه، داشتن کیملیک لازم است و ترکی تا حدودی باید بلد باشید. برای من بیشتر جنبه تفریح داشت ولی با استایل مناسب میشه پیشرفت کرد.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: داشتن کیملیک و دانستن کمی ترکی مفید است؛ ثبت‌نام در آژانس‌ها معمولاً رایگان است.

چطور می‌توانم هم چالیشما و هم اقامت دانشجویی را همزمان داشته یا تمدید کنم؟

آپدیت: با 157 تماس گرفتم؛ گفتند عکسِ خطا رو بگیر و با مدارک دیگه‌ات به دانشگاه بده و راندوو "ilk kez" بزن. ما همین‌ کار رو کردیم، مدارک رو تحویل دادم، دوباره اثر انگشت دادم و تمام شد — یعنی همزمان میشه چالیشما و اقامت دانشجویی داشت.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: اگر خطا در عکس بود اول با 157 تماس بگیرید و عکس را ارسال کنید، سپس برای راندوو ilk kez بزنید و مدارک را تحویل دانشگاه بدهید.

چطور باید ویزای کار (Çalışma izni) را بگیرم؟

من اینجا آمدم و کارفرما چندجا گفت که باید از ایران اقدام بشه؛ معمولاً کارفرما در ترکیه از طرف شما برای ایران درخواست می‌دهد و کنسولگری در ایران باید تأیید کند؛ گفته‌اند نیرویی که می‌گیرند باید تخصص و رزومه داشته باشد؛ به این ترتیب به نظر می‌رسد ویزای کار باید از ایران تهیه شود (این اطلاعات محدودِ من است).

💡 کاش زودتر می‌دانستم: کارفرما و رزومه‌تان نقش مهمی دارند؛ اغلب کارفرما از ترکیه برای کنسولگری در ایران درخواست می‌دهد.

چطور کارگاه قنادی در ترکیه راه‌اندازی کنم؟

من کارگاه قنادی افتتاح کردیم سمت مجیدیکوی؛ کارمان آنلاین است و شیرینی‌های تازه درست می‌کنیم. برای تحویل می‌توانیم با متروبوس تا سمت آسیایی هم بیاییم و کیفیت و قیمت را مناسب قرار داده‌ایم.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: یکبار امتحان کنید (ما آماده ارسال و تحویل به سمت آسیای استانبول هستیم)

چطور اعتراض یا مشکل در صدور اجازه کار (چالیشما ایزین) را پیگیری و حل کنم؟

من هم مشابه این مشکل را داشتم؛ باید محل کارتان هر روز پیگیری کند چون معمولاً نقص مدارک ایمیل می‌فرستند (ممکن است ایمیل در اسپم بیفتد). یک بار کسی معرفی کردم که کارهای محل کار را سریع انجام داد و کاری که محل کارم طی ماه‌ها حل نکرده بود را در ده دقیقه انجام داد و سه روز بعد چالیشما ایزین آمد.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: ایمیل‌های محل کار را مرتب چک کنید (اسپم هم)، و اگر محل کار نمی‌تواند مشکل را حل کند از فرد متخصص یا خدماتی کمک بگیرید.

چطور برگه چالیشما ایزینی را از e-Devlet دانلود کنم و به جای کارت استفاده کنم؟

در e-Devlet عبارت 'Çalışma izni ve ya muafiyet belgesi sorgulama' را سرچ کنید؛ می‌توانید کل کارنامهٔ چالیشما ایزینی‌تان را با بارکد دانلود کنید و در موارد لازم به جای کیملیک ارائه دهید.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: از نسخه بارکددار دانلودشده می‌توانید به جای کارت استفاده کنید.

چطور با مدرک دیپلم برای اجازه کار اقدام کنم؟

من برای دوستام و برای خودشون این کار رو توضیح دادم: اگر دیپلم فنی و مرتبط با شغل باشد می‌توانید اقدام کنید؛ برای کارهای رایانه‌ای معمولاً دیپلم یا دنلکیک/ترجمهٔ دیپلم قابل قبول است. نکته مهم اینه که کارت اقامت شما باید تاریخ حداقل شش ماهِ اعتبار در خود داشته باشد؛ برای اطلاعات دقیق از شماره 170 هم می‌توانید تماس بگیرید.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: اگر ترکی بلد باشید با 170 تماس بگیرید تا راهنمایی کامل بگیرین؛ دیپلم فنی مرتبط معمولاً پذیرفته می‌شود.

چطور اگر اجازه کار تأیید شده ولی کارت هنوز نیومده از کشور خارج شوم؟

برای من هم همین‌طور شد؛ اجازه کارم تأیید شده بود ولی کارت نیامده بود. وقتی برگشتم برگشتنی کارت قدیمی‌ام را نشان دادم و پلیس فرودگاه چیزی نگفت؛ حدود بیست روز پیش برگشتم و مشکلی پیش نیامد.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: وقت برگشت کارت قدیمی‌تان را همراه داشته باشید و نشان دهید.

چطور مدارک تحصیلی و حرفه‌ای ایران را برای اجازه کار در ترکیه ترجمه و نوتر کنم؟

من مدارک دانشگاهی موقتم را اینجا (ترکیه) ترجمه و نوتر کردم و مشکلی پیش نیومد؛ فرایند ترجمه در ایران همراه مهر دادگستری، وزارت خارجه، تایید سفارت و آپوستیل زمان‌بر است، بنابراین برای اجازه کار بهتر است همینجا ترجمه و نوتر کنید.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: برای ارائه مدارک به اداره کار/اجازه کار، ترجمه و نوتر کردن مدارک در ترکیه معمولاً سریع‌تر و عملی‌تر است.

چطور چالیشما ایزین بگیرم؟

من چهار سال اقامت توریستی داشتم؛ امسال برای حاضرلیک (دورهٔ زبان/آمادگی) اقدام کردم و می‌دانم برای سال دوم هم می‌شود. دنبال گرفتن چالی‌شما ایزینی هستم؛ صاحب‌کار ترک دارم اما شرکت‌مان کوچک است و با دیپلم می‌دانم تبدیل از دانشجویی به کاری سخت است، برای همین دنبال وکیل یا راهنما هستم.

چطور می‌توانم از داخل ترکیه یا از ایران برای چالیشما ایزین (اجازه کار) اقدام کنم؟

من خودم تجربه کردم: اگر کیملیک داشته باشی کارفرما در ترکیه می‌تواند برایت چالیشما ایزین درخواست کند؛ اگر کیملیک نداشته باشی باید مدارک و قرارداد را از کارفرما بگیری و از طریق سفارت ترکیه در تهران اقدام کنی که حدوداً یک ماه طول می‌کشد. برای من تبریز پرونده‌ام را قبول نکرد و مجبور شدم به تهران مراجعه کنم.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: اگر کیملیک دارید بهتر است درخواست را از داخل ترکیه با همکاری کارفرما پیگیری کنید.

چطور کار پیدا کنم و کارفرما برایم اجازه کار بگیرد؟

من از سایت Indeed کار پیدا کردم؛ آخرین شرکتی که الان اونجا هستم خودش پیشنهاد داد که برایم اجازه کار (work permit) بگیرد و روند را پیگیری کرد.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: برای جست‌وجوی اولیه از سایت‌هایی مثل Indeed استفاده کنید؛ کارفرما ممکن است خودش برای اجازه کار اقدام کند.

چطور با مدرک دانشگاهی در ترکیه کار غیرتخصصی (رستوران) پیدا کردم؟

من با مدرک دکترا به ترکیه آمدم ولی برای یک و نیم سال در کار رستورانی کار کردم؛ تجربه‌ام این بود که مهاجرت معمولاً از صفر شروع می‌شود و ممکن است موقتا کار جنرال انجام دهید تا شرایط بهتر شود.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: برای شروع مهاجرت ممکن است مجبور باشید از کارهای جنرال شروع کنید و انتظار داشته باشید مسیر طولانی‌تری باشد.

چطور اجازه کار را برای دو سال تمدید کنم و هزینه‌اش چقدره؟

یک ماه پیش همسر من برای تمدید دو‌ساله اجازه کار حدود ۲۶٬۰۰۰ لیر پرداخت کردند؛ هزینه ورگی و کارت حدوداً همین مقدار شده و احتمالاً مابقی مربوط به حق‌الزحمه‌هاست.

چطور از ایران با قرارداد شرکت برای ویزای کاری اقدام کنم؟

شرکت اینجا قرارداد امضا میکنه، دوست شما با اون قرارداد به ایران میره و از طریق کنسولگری ترکیه مدارک رو تحویل میده؛ اگر کارفرما معتبر باشه حدوداً ۲۰ روز کاری طول میکشه تا ویزا رو بدن و ویزا توی پاسپورت درج میشه. از لحظه ورود با ویزای کار وارد میشه و کارت اجازه کار معمولاً به دفتر شرکت میرسه، شما فقط باید آدرس رو ثبت کنید.

چطور از ایران برای چالیشما (اجازه کار) اقدام کنم و احتمال رد شدن چقدر است؟

من خودم از ایران برای چالیشما اقدام کردم؛ دو بار رد شد و بار سوم اوکی شد. برای اقدام از داخل ترکیه باید کیملیک داشته باشن؛ اگر کیملیک ندارن باید از ایران و از طریق کنسولگری اقدام کنن. من برای توریستی هم اقدام کردم که پاترون تعهد داد اما رد شد و مجبور شدم برگردم ایران.

چطور شرکت می‌تواند تعهد بدهد و آیا اقامت توریستی برای شروع گرفتن اجازه کار می‌دهند؟

اگر شرکت تعهد بده معمولاً اقامت توریستی ۶ ماهه میدن و بعد فوری درخواست اجازه کار میدن؛ اگر شرکت معتبر باشه کارت در عرض حدود یک ماه میاد. برای تعهدنامه معمولا میرن نوتر و تعهدنامه‌ رو روی پرونده میذارن (نوتر کفیل میشه). اگر از فرصت ۳ ماهه ورود بدون ویزا استفاده کرده باشید نمی‌تونید برای بعضی اقامت‌ها اقدام کنید و در صورت پایان ۳ ماه باید ورود-خروج بزنید.

چطور چالیشما (اجازه کار) برای ورود به ترکیه بگیرم و کارت کار را دریافت کنم؟

شرکت ابتدا درخواست ثبت میکنه، بعد از ایران از طریق سفارت مدارک رو می‌فرستید و بعد از تایید، ویزای کاری (معمولاً یک ماهه) توی پاسپورت درج میشه و با اون وارد ترکیه می‌شید. بعد از ورود بلوکارت/کارت اجازه کار برای شرکت میاد و شرکت کارت را به شما میده.

چطور از کاریابی‌ها یا آگهی‌های استخدام بدون ریسک کلاهبرداری کار پیدا کنم؟

تجربه‌ام نشان داده باید به کاریابی‌ها اعتماد نکنید چون بسیاری‌شان مجوز و صلاحیت ندارند؛ دیده‌ام افراد زیادی پول‌شان را نگرفته‌اند یا حتی در نهایت دچار مشکل شده‌اند. پیشنهاد من این است که خودتان مستقیم دنبال کار بگردید و خیلی به کاریاب‌ها اتکا نکنید.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: به کاریابی‌های بدون مجوز اعتماد نکنید؛ تا حد امکان مستقیم با صاحب‌کار تماس بگیرید.

چطور برای گرفتن چالیشما ایزنی (اجازه کار) اقدام کنم و هزینه‌ها چقدر است؟

معمولاً چالیشما را کارفرما یا وکیل‌شان برای شما می‌گیرد و شما فقط مدارک‌تان را تحویل می‌دهید. اما ما خودمان برای چالیشما اقدام کردیم و ۲۳ هزار لیر پرداخت کردیم؛ یک هفته بعد کارت به دست‌مان رسید.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: اغلب کارفرما یا وکیل اقدام می‌کند؛ اگر خودتان پرداخت می‌کنید، آماده باشید که کارت حدود یک هفته بعد صادر شود.

چطور برای اجازه کار گواهی سوءپیشینه (سوپیشینه) از ایران بگیرم؟

همان روند از ایران انجام شد ولی ما برای همسرم از راه دور اقدام کردیم: باید شماره ایران به اسم خودتون داشته باشید چون کد ارسال می‌شه. سیم‌کارت را اینجا همراه داشتیم و همزمان وارد شدیم، بعدش مراحل ترجمه و کنسولگری مثل همون توضیحات قبلی انجام شد.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: حتماً یک سیم‌کارت ایران به نام خودتان داشته باشید تا کد تایید را دریافت کنید؛ اگر ندارید هماهنگ کنید کسی در ایران همزمان وارد شود.

چطور برای اجازه کار گواهی سوءپیشینه (سوپیشینه) از ایران بگیرم؟

من اینکارو کردیم: کسی با ثنا می‌ره کافی‌نت درخواست می‌ده، چند روزه گواهی حاضر می‌شه، بعد می‌برین برای ترجمه و ارائه به کنسولگری در ایران تا براتون پست کنن. در ایران جمع کردنش حدود یک هفته تا ۱۰ روز طول می‌کشه ولی از اینجا (ترکیه) کل پروسه حدود ۲–۳ ماه شد.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: اگر ثنا دارید، یکی بره کافی‌نت درخواست بده؛ روند سریع‌تر پیش می‌ره.

چطور از داخل ترکیه برای اقامت کاری (چالیشما) اقدام کنم؟

برای من وقتی فقط پنج روز از مدت اقامت‌م مانده بود، چالیشما صادر شد؛ یعنی در عمل نیازی نیست همیشه ۶ ماه مانده یا گذشته باشد، بستگی دارد اداره و پرونده شرکت هم دارد.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: مهم است که شرکت به‌درستی مدارک را ارسال کند؛ حتی با روزهای کم هم ممکن است صادر شود.

چطور از داخل ترکیه برای اقامت کاری (چالیشما) اقدام کنم؟

من وقتی اقامتم در ترکیه ۲ ماه گذشته بود (اقامت دانشجویی) شرکت برایم چالیشما گرفت و اجازه کار صادر شد؛ اگر شرکت درست اقدام کند حتی با مدت کمی از اقامت نیز ممکن است صادر شود. شرط کلی این است که شرکت مراحل را درست انجام دهد و اقامت شما معتبر باشد.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: اگه شرکت مسئولیت‌پذیر و پرونده را کامل ارسال کند، حتی زمان کم از اقامت هم مانع نیست.

چطور از داخل ترکیه برای اقامت کاری (چالیشما) اقدام کنم؟

من شرکت دارم و قبلاً چند تا چالیشما برای افراد گرفتم؛ تجربه‌ام اینه که کارفرما (شرکت) می‌تواند برای متقاضی اقدام کند و من برای چند نفر مجوز گرفت‌م. بعضی وقت‌ها گفته می‌شود شش ماه لازم است ولی من خودم قبلاً این کارها را انجام داده‌ام.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: اگر شرکت شما قبلاً پرونده داشته باشد یا درست اقدام کند، پروسه سریع‌تر پیش می‌رود.

چطور چالیشما ایزنی (اجازه کار) بگیرم؟

برای کار و امور چالیشما می‌تونید با مجموعه Turkpermit تماس بگیرید؛ شرکت محل کار من از این موسسه استفاده می‌کنه و کارها را بهشون می‌سپره.

چطور چالیشما ایزنی (اجازه کار) بگیرم؟

چالیشما ایزنی معمولاً شرکت متقاضی درخواستش را انجام می‌دهد؛ شرکت باید مدارک و شرایطش (مثل تعداد کارکنان یا صادرات) را داشته باشد و خودِ متقاضی اقامت بیش از شش ماه، پاسپورت و کیملیک و مدرک تحصیلی ترجمه‌شده و نوتری شده و قرارداد کاری را فراهم کند، بقیه کارها را شرکت پیگیری می‌کند.

چطور برای دانشجو اجازه کار بگیرم یا اقامت دانشجویی را همراه با اجازه کار انجام دهم؟

من یک ماه قبل برای یک خانم اقامت دانشجویی اقدام کردم و از طریق شرکت خودم برای او اجازه کار گرفتم؛ شرکت من ۲۵ نفر کارگر با بیمه رسمی داشت. با حقوق ماهیانه ۵۰ هزار لیر، حق بیمه حدود ۲۱ هزار لیر است (اگر شامل تشویقی باشد حدود ۱۶ هزار لیر).

💡 کاش زودتر می‌دانستم: داشتن کارگران بیمه‌ای در شرکت (مثلاً ۲۵ نفر) به گرفتن اجازه کار کمک می‌کند.

چطور برای گرفتن اجازه کار بیمه رد کنم و چقدر هزینه دارد؟

من خودشخصا ماهانه برای کارکنانم بیمه رد می‌کنم. الان حداقل بیمه برای هر نفر حدود ۱۲۱۳۸ لیر در ماه محاسبه میشه و بسته به شغل و پایه حقوق ممکنه تفاوت داشته باشه؛ معمولاً کارفرما و کارمند هر کدوم درصدی از بیمه رو پرداخت می‌کنند. نکته‌ای که تجربه کردم اینه که اگر آدم‌هایی که بیمه‌شون رو رد می‌کنید بعدها شکایت نکنن این روش عملی‌تر است.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: افرادی که براشون بیمه رد می‌کنید باید مطمئن و قابل‌اعتماد باشند تا ریسک شکایت کاهش پیدا کنه.

چطور با ثبت شرکت و بیمه‌کردن ترک‌ها اجازه کار/تمدید بگیرم؟

من تجربه‌ام اینه که برای گرفتن و تمدید ویزای کاری از طریق ثبت شرکت معمولاً بیمهٔ حدود پنج ترک رو پرداخت می‌کنیم و براشون قرارداد می‌بندیم (۵ روز در هفته). این پروسه هزینه و دردسر داره ولی برای تمدید معمولاً این روش رو استفاده می‌کنیم.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: در این مسیر باید هزینه ثبت شرکت و بیمه‌ها رو در نظر بگیرید؛ معمولا چند نفر ترک رو بیمه می‌کنند تا پرونده مورد تایید باشد.

چطور موقع تحصیل مجوز کار پاره‌وقت بگیرم؟

برای مقاطع فنی/کاردانی: بعد از گذراندن حاضرلیک و ورود به ترم اصلی، خود دانشگاه می‌تونه برگهٔ مجوز کار بده؛ باید معرفی‌نامه از کارفرما بگیرید و یک دلخواهی (dilekçe) برای دانشگاه ارسال کنید، دانشگاه برگه اشتغال صادر می‌کنه و معمولاً حدود 8 ساعت در هفته (حدود 30–32 ساعت در ماه) اجازه کار پاره‌وقت دارید. این با چالیشما (اجازهٔ کار جداگانه) فرق داره.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: از کارفرما معرفی‌نامه بگیرید و آن را به دانشگاه تحویل بدید تا برگهٔ اشتغال صادر شود.

چطور با اقامت تحصیلی شرکت ثبت کنم؟

خودم برای ثبت شرکت اقدام کردم؛ ادارهٔ مالیات (vergi) به من اجازه داد و مشکلی پیش نیومد، اما Şahıs şirket معمولاً به خارجی‌ها باز نمیشه مگر انتقال از مالک قبلی، بنابراین اکثر خارجی‌ها شرکت لیمیتد ثبت می‌کنند که البته هزینه‌ها و مالیاتش بالاتره. برای ثبت و ادارهٔ شرکت بهتره یک حسابدار بگیرید که صفر تا صد کارها رو انجام بده.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: قبل از اقدام با ادارهٔ مالیات هماهنگ کنید و یک حسابدار بگیرید که امور اداری و مالیاتی رو انجام بده.

چطور اجازه کار ترکیه را از کنسولگری بگیرم بدون حضور خودم در ترکیه؟

من تجربه دارم و از خود سفارت پرسیدم: حتماً باید خود متقاضی حضور داشته باشد و نمی‌شود وکیل یا نماینده بجای شما اقدام کند. اگر مشکلی پیش نیاید روند دو هفته یا نهایتاً حدود دو هفته طول می‌کشد.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: قبل اقدام از سفارت یا کنسولگری استعلام بگیرید تا نقایص پرونده مشخص شود.

چطور کارفرما برایم اجازه کار بگیرد و از کجا اقدام شود؟

اگر کارفرما پیدا شود دو حالت است: اگر اقامت بالای شش ماه داشته باشی کارفرما از خاک ترکیه برایت اقدام می‌کند، اما اگر اقامت کمتر از شش ماه باشد باید به ایران برگردی و از سفارت ترکیه در تهران/تبریز/ارومیه اقدام کنند.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: قبل از قبول کار ببین اقامتت بالای شش ماه هست یا نه تا بدانید از کجا باید اقدام شود.

چطور دنبال کار (به‌خصوص کار جنرال) در ترکیه بگردم؟

من اپلیکیشن işin olsun نصب کردم برای آگهی‌های نزدیک؛ برای کارهای تخصصی‌تر در Indeed و işbul دنبال آگهی شدم و سی‌وی آماده داشتم.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: اپلیکیشن‌های محلی مثل işin olsun برای آگهی‌های نزدیک مفیدند و CV آماده داشته باشید.

چطور راننده برای سرویس‌های آنلاین شوم؟

من برای راننده شدن اپلیکیشن مربوطه را نصب کردم و با نصب اپ می‌شه راننده شد.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: برای شروع، اپ رسمی سرویس راننده را نصب کنید

چطور داشتن اجازه کار (چالیشما ایزین) روی دریافت شهروندی ترکیه تاثیر می‌گذارد و از چه زمانی می‌توان اقدام کرد؟

من هفت سال بطور مستمر ترکیه زندگی کردم که از این هفت سال سه سال اخیر اجازه کار (چالیشما ایزین) داشته‌ام و هنوز هم دارم؛ می‌خواستم بدانم آیا حالا می‌توانم برای شهروندی اقدام کنم.

چطور داشتن اجازه کار (چالیشما ایزین) روی دریافت شهروندی ترکیه تاثیر می‌گذارد و از چه زمانی می‌توان اقدام کرد؟

دختر من دو سال در دوره دبیرستان کیملیک توریستی داشت و الان سه سال است که کیملیک دانشجویی دارد؛ اخیراً پیشنهاد کاری گرفته و کارفرما می‌خواهد برایش چالیشما ایزین پاره‌وقت بگیرد؛ می‌خواهم بدانم آیا این مورد در آینده برای گرفتن شهروندی مشکل ایجاد می‌کند یا نه.

چطور می‌توانم بدون اقامت اجازه کار بگیرم؟

من خودم سوال کردم و گفتن طبق قانون جدید باید اقامت معتبر (حداقل) داشته باشی تا بتوانی اجازه کار بگیری. چون گرفتن اقامت توریستی عملاً ممکن نیست، در صورتی که کارفرما و شرکت معتبر باشد و رزومه‌تان قوی باشد احتمال گرفتن ویزا/مجوز وجود دارد.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: اگر کارفرما شرکت معتبری باشد و رزومه‌تان مناسب باشد احتمال گرفتن ویزا بیشتر است.

چطور برای کار در ترکیه ویزای کار و بیمه بگیرم؟

من چند سال اینجا کار کرده‌ام و تجربه این پروسه را دارم: اول معمولاً باید جایی به‌صورت آزمایشی کار کنی و از روز اول درباره بیمه صحبت کنی؛ وقتی کارفرما قانع شد، پیش‌نویس قرارداد امضا می‌شود و سپس از ایران از طریق کنسولگری/سفارت ترکیه برای ویزای کار اقدام می‌کنی. گرفتن ویزا حدود ۲۰ روز طول می‌کشد و وقتی ویزا آمد با آن وارد می‌شوی و از همان لحظه کار و درآمد قانونی داری. برای مسائل قانونی و پیگیری هم می‌توانی با شماره 170 یا دفاتر İşkur تماس بگیری و برای پیدا کردن کار از اپ‌ها/سایت‌هایی مثل Sahibinden، Getir و Eleman.net استفاده کن.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: از روز اول به کارفرما بگو اگر بیمه می‌کنی می‌آیم و پیش‌نویس قرارداد را بگیر قبل از اقدام برای ویزا.

چطور اقامت دانشجویی را به چالیشما (اقامت کاری) تبدیل کنم؟

منم قبلاً دانشجویی بودم و بعد چالیشما گرفتم. کارم آرایشگری بود و مدیر سالن برایم چالیشما گرفت. (همچنین اشاره کردم که در مقطع ارشد بودم.)

💡 کاش زودتر می‌دانستم: صاحب‌کار/مدیر می‌تواند برایتان اقدام کند

چطور چالیشما ایزین را تمدید کنم؟

من هنگام پر کردن فرم راندوو تصویر هر دو پاسپورت را آپلود کردم؛ عکس صفحه اول هر دو پاسپورت را می‌خواهد. همچنین باید قرارداد جدید از طرف شرکت داشته باشید و عکس جدید هم لازم است.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: صفحه اول هر پاسپورت را اسکن/عکس بگیرید و همراه قرارداد جدید آپلود کنید.

چطور چالیشما ایزین را تمدید کنم؟

تجربه من برای تمدید چالیشما ایزین این بود: کارفرما از من عکس جدید و پاسپورت جدید (به‌خاطر تعویض) خواست. قرارداد باید تجدید شود و آپلود شود. اگر اقامتتان کاری نیست و در سال گذشته تغییر کرده باید اسکن و آپلود شود.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: عکس و صفحه پاسپورت جدید را از قبل آماده کنید و قرارداد جدید را از کارفرما بخواهید.

چطور بیمه SGK بعد از دریافت اجازه کار فعال می‌شود؟

تجربه‌ام این بود که بیمه معمولاً حدود یک ماه بعد از دریافت اجازه کار و با مراجعه به اداره SGK منطقه فعال می‌شود. من خودم ۸ ماه پیش بیمه شدم ولی گزارش سلامت را بعداً بردم؛ اگر گزارش را موقع فعال‌سازی نبرده باشید و بعد دچار بیماری مزمن شوید ممکن است بیمه قبول نکند و بگوید باید قبلاً گواهی سلامت آوردی.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: گواهی سلامت را قبل یا هنگام فعال‌سازی بیمه تحویل دهید تا در صورت بیماری مزمن مشکلی پیش نیاید.

چطور در Upwork پروژه بگیرم؟

من حدود دو ساله که با اپ Upwork کار می‌کنم. پروفایل قوی با اطلاعات کامل و نمونه‌کارها بزن، بعد برای گرفتن پروژه باید Connects بخری (گفتند حدود ۱۰–۲۰ دلار). برای پرداخت هم معمولاً باید یک حساب بین‌المللی/ایبان داشته باشی. فقط به پروپوزال‌هایی پیام بده که سابقهٔ خوب دارند.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: پروفایل کامل و خرید Connects؛ فقط به پروژه‌هایی پیام بده که سابقهٔ خوب دارند.

چطور وقتی تازه وارد ترکیه شدم کار پیدا کنم؟

من چند سال پیش همین‌طوری رفتم دنبال کار و تجربه‌ام این است: اول ترکی یاد بگیرید، بعد کیملیک بگیرید (اقامت تحصیلی راحت‌تر است)، و حضوری به مغازه‌ها و کارگاه‌ها سر بزنید و یکی‌یکی بپرسید؛ گروه‌ها و آگهی‌ها همیشه قابل‌اعتماد نیستند.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: به‌صورت حضوری و تک‌به‌تک در مغازه‌ها پرس‌وجو کنید و ترکی یاد بگیرید.

چطور متوجه شویم که جواب درخواست ویزای کاری/اجازه کار چقدر طول می‌کشد؟

برای من معمولاً جواب درخواست حدود ۳ هفته طول می‌کشید، ولی این بار پاسخ ۳۵ روز شده و هنوز جوابی نگرفته‌ام؛ گاهی پروسه طولانی‌تر می‌شود.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: صبر کنید؛ بعضی مواقع بیش از زمان معمول طول می‌کشد.

چطور مدت زمان صدور کارت اقامت کاری از طریق کارفرما را بفهمم؟

اگر بار اول باشه زمان‌بر است و حدود ۳۰–۴۰ روز طول می‌کشد؛ برای تمدید تقریباً یک ماه. پس از اینکه نتیجه اعلام شد، کارفرما هزینه‌های مرتبط (مالیات و ...) را پرداخت می‌کند و برای شما اس‌ام‌اس می‌آید. کارفرما می‌تواند از e-Devlet پیگیری کند.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: کارفرما می‌تواند از e-Devlet پیگیری کند و پس از نتیجه ایشان هزینه‌ها را پرداخت می‌کنند.

چطور مدت زمان صدور چالیشما ایزنی را پیگیری کنم و معمولاً چقدر طول می‌کشد؟

تجربه من این بود که حدوداً نزدیک چهل روز طول کشید و می‌توانید خودتان هم از طریق e-Devlet کنترل وضعیت را ببینید.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: از e-Devlet پیگیری کنید.

چطور مدت زمان صدور چالیشما ایزنی را پیگیری کنم و معمولاً چقدر طول می‌کشد؟

تجربه من این است که اخیراً سخت‌تر شده‌اند؛ قبلاً حدود یک ماه طول می‌کشید ولی الآن گاهی تا سه ماه طول می‌کشد.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: روند اخیراً کندتر شده، پس انتظار طولانی‌تر داشته باشید.

چطور مدت زمان صدور چالیشما ایزنی را پیگیری کنم و معمولاً چقدر طول می‌کشد؟

برای من روند صدور تقریباً یک ماه طول کشید؛ این تجربه سوم من بود و خودم از e-Devlet هم پیگیری کردم.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: خودتان هم می‌توانید از e-Devlet وضعیت را چک کنید.

چطور مدت زمان صدور چالیشما ایزنی را پیگیری کنم و معمولاً چقدر طول می‌کشد؟

تجربه من این است که اگر مدارک کامل باشد حدوداً ۱۰ روز تا مشخص شدن نتیجه طول می‌کشد، اما روند مشخصی ندارد و خودشان از ۱۰ روز تا دو ماه ممکن است جواب بدهند. کارفرمایی که راندوو زده و مدارک را فرستاده باید مرتب ایمیل‌هایش را چک کند تا اگر نقصی باشد اطلاع داده شود.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: کارفرما ایمیل‌ها را مرتب چک کند برای نقص مدارک.

چطور هزینهٔ اجازه کار را پرداخت کنم؟

ما برای سه سال اجازه کار سی هزارتا پرداخت کردیم. مبلغ نهایی بستگی به توافق شما و صاحب‌کار دارد.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: هزینه را قبل از شروع کار با صاحب‌کار توافق کنید؛ معمولاً توافقی است.

چطور از طریق صاحب‌کار درخواست اجازه کار بدهم؟

من سال‌ها پرونده اجازه کار مشتریان را انجام داده‌ام؛ نیازی به حضور شخصی نیست چون همه‌چیز اینترنتی انجام می‌شود و می‌توانم پرونده را از طرف شما پیگیری کنم.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: اگر خودتان نمی‌توانید، پرونده را به کسی که تجربه دارد بسپارید چون روند اینترنتی است.

چطور با کارگری ساده در ترکیه مخارج را تامین کنم؟

من قبلاً حدود ۷ ماه از ایران توی ترکیه کار کردم؛ تجربه‌ام این بود که با کارگری ساده بعضی‌جاها حدود ۲۰ می‌تونی دربیاری ولی بعضی کارها تا ۱۲۰ هم می‌رسه؛ در بعضی محل‌ها خواب و خوراک هم می‌دن.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: برخی کارها بسته به صاحب‌کار و شرایط، خواب و خوراک هم میدن؛ درآمدها بسیار متغیره.

چطور در رستوران کار پیدا کنم و چه حقوقی می‌دهند؟

سه سال پیش در ترکیه در رستوران کار می‌کردم؛ پایه حقوق اعلامی ۳۳۰۰ لیر بود و من حدود ۲۵۰۰ لیر می‌گرفتم. صبحانه، ناهار و شام و محل خواب هم داشتم؛ صاحب‌کار برایم خانه اجاره می‌کرد و غذا و هزینه رفت‌وآمد را می‌داد.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: در بسیاری از رستوران‌ها صاحب‌کار ممکن است خواب و غذا فراهم کند، دنبال این نوع موقعیت‌ها بگردید.

چطور موقع آمدن به ترکیه از کلاهبرداری کاریابی‌ها جلوگیری کنم؟

من اخیراً زمینی از ایران برگشتم؛ اتوبوس پر بود از جوان‌هایی که شرکت‌های کاریابی کشونده بودن اینجا و وعده‌های درآمد بالای ماهیانه می‌دادند. از ۱۶ نفر گروه فقط سه نفر در استانبول موندند و بقیه پولی که آورده بودن رو از دست دادن؛ یکی در اکسارای آیفونی تقلبی براش انداختن و پول برگشتی نداشت. تجربه‌ام این بود که به وعده‌های این شرکت‌ها اعتماد نکنید و احتیاط کنید.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: به وعده‌های شرکت‌های کاریابی شک کنید و قبل از سفر وضعیت کار و برگشت را شفاف کنید.

چطور کارت اجازه کار (چالیشما) را دریافت کنم؟

دیروز چالیشمای من تایید شد. من با کیملیکی که تاریخش تمام شده هم اقدام کردم؛ توصیه‌ام این است که توریستی اقدام کنید و در همان حین چالیشما را بزنید و برای زمان‌بندی رسیدن کارت پیگیری کنید.

چطور کارت اجازه کار (چالیشما) را دریافت کنم؟

برای ما این بار طول کشید و نزدیک پنجاه روز شد؛ کارفرما از روی کیملیک (معمولاً توریستی با مدت سه ماه) درخواست چالیشما را به اداره کار زد و بعد از تایید، اقامت کاری گرفتیم.

چطور کارت اجازه کار (چالیشما) را دریافت کنم؟

برای من حدود یک ماه طول کشید؛ وقتی شرکت مالیات را پرداخت کرد سایت تایید داد، بعد اس‌ام‌اس تایید و موافقت آمد و سپس پیام آمد که کارت برای چاپ رفته.

💡 کاش زودتر می‌دانستم: اگر بیشتر از یک ماه شده با اداره کار یا شرکت‌تان پیگیری کنید.